De European Accessibility Act (EAA) is een Europese wet over toegankelijkheid van digitale producten. Hieronder lees je wat deze wet inhoudt en wat dit voor jou als uitgever betekent.
Wat
De Europese Toegankelijkheidsakte (European Accessibility Act, EAA) is wetgeving die eist dat digitale producten toegankelijk zijn voor mensen met een leesbeperking. Denk aan blinde mensen, slechtzienden, ouderen en mensen met dyslexie. De wet geldt sinds 28 juni 2025.
- De wet geldt voor digitale producten zoals websites, e-books en de bijbehorende software.
- De wet geldt voor aanbieders van digitale producten. Dit zijn onder andere uitgevers van e-books en ontwikkelaars van leessoftware.
- Het Commissariaat voor de Media handhaaft de EAA.
Wat betekent dit voor jou als uitgever?
- Je e-books en de bijbehorende software moeten voldoen aan de toegankelijkheidseisen.
- Je kunt metadata toevoegen die aangeeft hoe toegankelijk een e-book is.
- Via CB Online en ONIX leg je deze metadata vast en verspreid je die. Zo weet een consument, voordat die een e-book koopt of leent, wat de toegankelijkheid is.
- Je kunt deze metadata later altijd nog aanpassen via ONIX of CB Online.
3 categorieën voor toegankelijkheid van e-books
Elk e-book valt in een van deze drie categorieën. Per categorie gelden andere eisen.
- Goed toegankelijk (nieuw te verschijnen titels en succesvolle backlist): dit geldt voor alle nieuw te verschijnen e-books en voor succesvolle oudere titels. Deze e-books moeten volledig toegankelijk zijn volgens WCAG 2.2 AA en voldoen aan Accessibility 1.1.
- Deels toegankelijk (overige backlist, exclusief uitzonderingen): dit geldt voor minder succesvolle oudere titels. Deze e-books moeten zo toegankelijk mogelijk zijn. Uitgangspunt is dat tekst en structuur toegankelijk zijn en dat afbeeldingen, waar mogelijk, worden beschreven. Het gaat om e-books met tekst en/of extra inhoud, zoals afbeeldingen, tabellen of grafieken.
- Niet toegankelijk (uitzonderingen): dit geldt voor e-books met een vaste lay-out (fixed layout), zowel nieuw als uit de backlist. Deze e-books hoeven niet extra toegankelijk gemaakt te worden.
Eisen per categorie
Voor een nieuw te verschijnen e-book (categorie "Goed toegankelijk") geldt:
- Een EPUB3-bestand met reflowable layout (aanpasbare opmaak).
- Minimaal toegankelijkheidsniveau WCAG 2.2 AA.
- Toegankelijkheidsmetadata die hoort bij de WCAG 2.2 AA-vereisten.
- Vanaf 1 september 2026 wordt voor nieuwe titels een EPUB2-bestand niet meer geaccepteerd.
- Een EPUB3-bestand met fixed layout voldoet niet aan de toegankelijkheidseisen, maar wordt wel geaccepteerd. Dit valt onder de uitzondering "fundamentele wijziging van het product".
Voor succesvolle backlist-titels (ook categorie "Goed toegankelijk") geldt dat je e-book toegankelijk moet zijn als het in de afgelopen 24 maanden minstens € 4.000 omzet per jaar heeft gehaald. Deze periode wordt gemeten vanaf de ingangsdatum van de EAA:
- Jaar 1: juli 2023 t/m juni 2024.
- Jaar 2: juli 2024 t/m juni 2025 (en alles wat sinds 28 juni 2025 is verschenen).
Dit geldt specifiek voor e-books met de volgende NUR-codes: 300, 301, 302, 303, 304, 305, 309, 310, 311, 312, 313, 320, 330, 331, 332, 333, 334, 336, 337, 341, 342, 343 en 344. Ook geldt het voor de Thema-codes F* (fictie), DC* (poëzie), DN* (biografie & non-fictieproza), DS* (literatuur), S* (sport), V* (gezondheid) en YF* (kinderen/tieners fictie).
Voor de overige backlist-titels (categorie "Deels toegankelijk") geldt dat je de toegankelijkheidsinformatie doorgeeft die je hebt. Dit mag ook informatie zijn dat een e-book maar beperkt toegankelijk is, bijvoorbeeld bij een EPUB2-bestand.
Voor uitzonderingen (categorie "Niet toegankelijk") geldt dat je in de metadata minimaal aangeeft dat het e-book niet toegankelijk is.
Hoe
Zet je EPUB2-bestanden om naar EPUB reflowable? Dan is tussen nu en 1 mei 2027 tijdelijk geen nieuw ISBN nodig. Dit is het stappenplan:
- Stuur een overzicht van de betreffende ISBN's naar isbn@cb.nl.
- Bureau ISBN bevestigt binnen 1 à 2 werkdagen wanneer de verschijningsvorm in de bibliografische gegevens is omgezet van EPUB2 naar EPUB3.
- Upload daarna het nieuwe EPUB3-bestand met bijgewerkte metadata via CB Online of ONIX. Doe dit zo snel mogelijk, want tussentijdse aanpassingen aan de metadata worden afgewezen zolang er geen EPUB3-bestand is geüpload.
Wil je een EPUB2-bestand omzetten naar EPUB3 met fixed layout? Dan is wel een nieuw ISBN nodig. Dit nieuwe ISBN meld je zelf aan via CB Online of ONIX.
Voor de concrete stappen om toegankelijkheidsmetadata vast te leggen, zijn aparte instructies beschikbaar: één voor het vastleggen van metadata in CB Online en één voor het vastleggen van metadata in ONIX.
Let op
- Per 1 september 2026 wordt voor nieuwe titels een EPUB2 niet meer geaccepteerd.
- CB faciliteert en informeert over de EAA, maar bepaalt niet in welke mate jij als uitgever informatie moet aanleveren en of je bent uitgezonderd van de verplichtingen.
- CB voert geen inhoudelijke toets uit op de daadwerkelijke toegankelijkheid van je EPUB- of PDF-bestand.
- Jij bent als uitgever altijd zelf verantwoordelijk voor het naleven van de wetgeving die voor jou geldt.
- Lever je je metadata aan via ONIX? Wijzig deze informatie dan ook altijd via ONIX. Zo voorkom je dat gegevens ongewenst worden overschreven.
- De precieze uitleg en toepassing van de wet wordt nog verder uitgewerkt. Hiervoor is een toegankelijkheidswerkgroep ingericht, met onder andere CB, GAU, de Koninklijke Bibliotheek, platformen, uitgevers en retailers.
- Wil je de volledige wettekst van de EAA raadplegen? Deze is beschikbaar via de officiële wettekst zoals gepubliceerd door de EU.
- Voor overige info: Inclusiepubliceren.nl, Dedicon | Thema: Metadata en Algemene Uitgevers (GAU)